Niepłodność w Polsce

Szacuje się, że niepłodność dotyka 15-20% par w Polsce. Chociaż niepłodność męska odpowiada za co najmniej 50% wszystkich przypadków niepłodności, bardzo często niepłodność pozostaje obciążeniem społecznym kobiet. Najczęściej to kobiety w pierwszej kolejności zwracają się o pomoc do lekarza i ich zdrowie jest intensywnie badane. Badanie partnera często jest włączane w drugiej kolejności co wydłuża proces diagnostyczny i czas do osiągnięcia sukcesu w staraniu się o dziecko.

Do wzrostu częstości występowania niepłodności męskiej przyczynia się wiele czynników. Przyczyny, takie jak żylaki powrózka nasiennego, hipogonadyzm, infekcje dróg moczowych i choroby ogólnoustrojowe są znane i można je łatwo zdiagnozować.

Pomimo wysokiego odsetka przyczyn pomyślnie zdiagnozowanych, około 50% wszystkich przyczyn niepłodności u mężczyzn nadal zalicza się do kategorii idiopatycznych, czyli takich gdzie „pomimo ukończenia badań diagnostycznych, nie można zidentyfikować przyczyny zmienionych parametrów nasienia.”⁴

Istnieje również niemały odsetek mężczyzn, którzy pomimo uzyskania poprawnego wyniku podstawowego badania nasienia nadal nieskutecznie stara się o dziecko.

W ciągle udoskonalanej diagnostyce mężczyzn nowe narzędzia i testy umożliwiają uzyskanie pełniejszego obrazu i wprowadzenie celowanego postępowania terapeutycznego.

Jednym z ważnych czynników wpływających na funkcjonalność plemników jest równowaga oksydacyjno-redukcyjna. Wiele badań wykazało, że małe stężenie reaktywnych form tlenu jest nieodłącznym składnikiem potrzebnym do prawidłowej czynności plemnika, biorąc udział w procesach gwarantujących zapłodnienie, takich jak kapacytacja, hiperaktywacja, reakcja akrosomalna czy też jego fuzja z oocytem. Z drugiej strony nasilony i długo utrzymujący się niekontrolowany wzrost stężenia ROS występujący w przebiegu m. in. stanu zapalnego bądź infekcji prowadzi do powstania stresu oksydacyjnego zaburzającego funkcję plemników.

Badania wskazują, że wysoki poziom ROS występuje u 25-40% niepłodnych mężczyzn i może powodować:

• osłabienie ruchliwości plemników, obniżenie ich koncentracji, morfologii i żywotności
• wysoki poziom fragmentacji DNA
• wydłużenie czasu niezbędnego do uzyskania naturalnej ciąży
• wysoki poziom ROS wpływa na rozwój blastocysty i zmniejsza procent ciąż po IVF

„Zdolność mężczyzny do zapłodnienia nie może być odpowiednio oceniona, jeśli przeoczy się czynnik stresu oksydacyjnego w nasieniu.”³

„Stres oksydacyjny jest prawdopodobnie ważnym modulatorem funkcji ludzkich plemników i wyników poczęcia”⁷

Wiele dowodów sugeruje, że stres oksydacyjny odgrywa znaczącą rolę w etiologii niepłodności męskiej.

W ludzkim nasieniu stres oksydacyjny wynika z homeostatycznej dysproporcji pomiędzy produkcją reaktywnych form tlenu (RFT) a całkowitą zdolnością antyoksydacyjną do ich neutralizacji.

Do 50% wszystkich przypadków niepłodności męskiej jest klasyfikowanych jako idiopatyczne, a stres oksydacyjny występuje nawet u 80% takich pacjentów.⁸

Najnowsza literatura sugeruje, że u około 55 milionów mężczyzn na całym świecie można zdiagnozować MOSI (męską niepłodność wywołaną stresem oksydacyjnym).

Co najważniejsze, prawidłowo zdiagnozowane i leczone MOSI jest stanem potencjalnie uleczalnym.¹¹

Najnowsze wytyczne diagnostyczne zalecają, aby mężczyźni z niepłodnością idiopatyczną byli poddawani badaniom w kierunku MOSI za pomocą testu stresu oksydacyjnego– MiOXSYS®, który mierzy potencjał oksydacyjno-redukcyjny (ORP).¹²

GDZIE WYKONAĆ TEST

Bibliografia

¹ Agarwal A, Parekh N, Panner Selvam MK, et al. Male Oxidative Stress Infertility (MOSI): Proposed Terminology and Clinical Practice Guidelines for Management of Idiopathic Male Infertility. World J Men‘s Health. 2019;37(3):296-312. doi:10.5534/wjmh.190055

² Inhorn MC, Patrizio P. Infertility around the globe: new thinking on gender, reproductive technologies and global movements in the 21st century. Hum Reprod Update. 2015 Jul-Aug;21(4):411-26. doi: 10.1093/humupd/dmv016. Epub 2015 Mar 22. PMID: 25801630.

³ Agarwal A, Parekh N, Panner Selvam MK, et al. Male Oxidative Stress Infertility (MOSI): Proposed Terminology and Clinical Practice Guidelines for Management of Idiopathic Male Infertility. World J Men‘s Health. 2019;37(3):296-312. doi:10.5534/wjmh.190055

⁴ Agarwal A, Baskaran S, Parekh N, et al. Male infertility. Lancet. 2021;397(10271):319-333. doi:10.1016/S0140-6736(20)32667-2

⁵ Agarwal A, Parekh N, Panner Selvam MK, et al. Male Oxidative Stress Infertility (MOSI): Proposed Terminology and Clinical Practice Guidelines for Management of Idiopathic Male Infertility. World J Men‘s Health. 2019;37(3):296-312. doi:10.5534/wjmh.190055

⁶ World Health Organisation Laboratory Manual for the Examination and Processing of Human Semen (6th. Ed), 2021

⁷ Takeshima T, Usui K, Mori K, et al. Oxidative stress and male infertility. Reprod Med Biol. 2020;20(1):41-52. Published 2020 Oct 18. doi:10.1002/rmb2.12353

⁸ Agarwal A, Parekh N, Panner Selvam MK, et al. Male Oxidative Stress Infertility (MOSI): Proposed Terminology and Clinical Practice Guidelines for Management of Idiopathic Male Infertility. World J Mens Health. 2019;37(3):296-312. doi:10.5534/wjmh.190055

⁹ Meinhardt A. Andrology 3rd edition—E. Nieschlag, H.M. Behre, S. Nieschlag (eds). Asian J Androl. 2010;12(3):458. doi:10.1038/aja.2010.27

¹⁰ Takeshima T, Usui K, Mori K, et al. Oxidative stress and male infertility. Reprod Med Biol. 2020;20(1):41-52. Published 2020 Oct 18. doi:10.1002/rmb2.12353

¹¹ Agarwal A, Parekh N, Panner Selvam MK, et al. Male Oxidative Stress Infertility (MOSI): Proposed Terminology and Clinical Practice Guidelines for Management of Idiopathic Male Infertility. World J Mens Health. 2019;37(3):296-312. doi:10.5534/wjmh.190055

¹² Ibid